Veri Derleme ve Hesaplamalar

 

  • Endekse kaynak olan anketler, her ayın 20-21-22’sinde belirlenen örnek grubunun satın alma müdürlerinin profesyonel çağrı merkezince telefonla aranmasıyla hayata geçirilir. SAMEKS endeksini oluşturan ham veriler, bu kapsamda düzenlenen ankete katılan işyerleri satın alma müdürlerinin sorulan sorulara verdiği, içinde bulunulan aya dair arttı/azaldı/değişmedi cevaplarından oluşmaktadır. Örneklem büyüklüğü hizmet ve sanayi sektörlerinin ekonomideki ağırlıklarını da yansıtan bir karışımdaki 500’ü aşkın şirketten oluşmaktadır. 
  • Bu veriler daha sonra şirketin sağlığının farklı yönlerini ölçen aylık alt endekslerin oluşumunda kullanılmaktadır. Alt endekslerin her biri, soruya arttı cevabı verenlerin yüzdesinden azaldı cevabı verenlerin yüzdesinin çıkarılmasıyla elde edilen değerin yarısının, %50 ile toplanmasından elde edilen 0 ila 100 arasındaki yayılım değerleridir. Örneğin arttı ve azaldı diyenlerin sayısı eşitse, bu yayılım değeri 50 olacaktır. Bu hesaplama, göstergelerin aynı yönlü olmaları için, tedarik teslim süreleri endeksi hesaplanırken azaldı diyenlerin yüzdesi ile yapılmaktadır. Bu alt endekslerin her biri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından da kullanılan iş günü etkilerinden arındırma yöntemiyle düzeltilmiştir. Bu değerlerde 50’nin üzerinde bir okuma son ayda bir gelişim ve iyiye gidiş, 50 altındaki değerler ise durumda kötü yönde bir hareket olarak algılanır.
Sameks Sanayi Endeksi Soruları

SAMEKS Hizmet Endeksi Soruları

 

 

  • SAMEKS sanayi ve hizmet endeksleri, kendileri ile ilgili alt endekslerin belli bir yüzdeye göre ağırlıklandırılması ile oluşturulmuştur. Bu ağırlıklar, alanında uzman akademisyenlerin profesyonel satın alma müdürleri ile yaptıkları odak grubu çalışmaları ve her bir göstergenin şirket sağlığı için önemini ölçen anketler sonucu karar verilmiş; kullanım kolaylığı için yuvarlatılmış değerler belirlenmiştir.                                                           
  • SAMEKS bileşik endeksi ise, hizmet ve sanayi endekslerinin her bir sektörün Türkiye Gayri Safi Milli Hasılası (GSMH) içindeki göreceli ağırlıklarına göre alınan ortalaması ile belirlenmiştir. Bu değerler GSMH toplamından tarım sektörünün çıkarılmasından sonra hizmet ve sanayi sektörlerinin ekonominin geri kalanındaki ağırlıklarıdır. 2013 yılı ekonomisinde bu ağırlıklar hizmet sektörü için %70,99, sanayi sektörü içinse %29,01 olmuş, 2014 SAMEKS endeksi için bu değerler kullanılmıştır. 2014 GSMH değerlerinin açıklanmasıyla bu ağırlıklar 2015 yılı için yeniden belirlenecektir.                                                          
  • Oluşan son endeks değeri, Türkiye ekonomisi hakkında genel bir kanı edinmeyi sağlayacak, güncel ve zamanlı bir veri sunacaktır. Elde edilen alt endeksler ve cevapların dağılımı ise iş dünyasının daha yakından resmini çeken birer veri kaynağı olacaktır.
  •  

 

SAMEKS
HAKKINDA